Re: [gnu-pl] Nowe tlumaczenie - "Studies find reward often no motivator"

>From: Wojciech Kotwica <[email protected]>
>To: "GNU Web pages translation team (Polish)" <[email protected]>
>CC: Kur de Fiko <[email protected]>
>Subject: Re: [gnu-pl] Nowe tlumaczenie - "Studies find reward often no 
>motivator"
>Date: Tue, 16 Dec 2003 08:02:14 +0100

Czesc

Uwagi na ktore nie odpowiedzialem uwazam za jak najbardziej trafne, a
przynajmniej, cytujac inzyniera Mamonia z Rejsu: "nie mam nic przeciwko,
wrecz przeciwnie".

>5. "Amabile asked 72 creative writers at Brandeis and at Boston
>   University to write poetry. Some students then were given..."
>   "Amabile poprosila 72 kreatywnych pisarzy z Uniwersytetów w Brandeis
>   i Bostonie, aby napisali poezjê. W kolejnym etapie, niektórzy
>   studenci"
>   - pierwsze zdanie jest myl±ce, sugeruje, ¿e chodzi o "jakich¶ pisarzy
>   pracuj±cych(?) na uniwersytetach, którzy s± (bardziej? szczególnie?)
>   kreatywni". Tymczasem z drugiego wynika, ¿e chodzi raczej o "creative
>   writing students", osoby ucz±ce siê tzw. "kreatywnego pisania" (fuj!).
>   U nas kursy podobnego rodzaju nie s± a¿ tak popularne i miêdzy jednym
>   zdaniem a drugim nie widaæ zwi±zku - nagle mowa jakby o innych
>   osobach.
Calkiem slusznie. Koniecznie trzeba to uscislic. Mam wrazenie jednak, ze 
niekoniecznie
chodzi w tym  o uczestnikow kursu pisarstwa, lecz rownie dobrze studentow
studiujacych rozne dziedziny, o ktorych wiadomo, ze uprawiaja pisarstwo,
niekoniecznie w ramach studiow (stad okreslenie "creative", jako
rozwijajacy swoj talent i tworczosc). Mozna by zatem? -
"Amabile poprosila 72 aspirujacych pisarzy studiujacych w Brandeis i 
Bostonie"

>6. "Students given the extrinsic reasons not only wrote less creatively
>   than the others, as judged by 12 independent poets, but the quality
>   of their work dropped significantly"
>   "Studenci którzy otrzymali liste powodów ,,zewnetrznych'' nie tylko
>   pisali mniej twórczo, ale równie¿ poziom ich prac znacznie spad³"
>   - brak wtr±conego "wed³ug os±du dwunastu niezale¿nych poetów"
>  (tu widaæ ju¿ wyra¼nie, ¿e badani nie byli "pisarzami" w znaczeniu,
>  jakie to s³owo ma w polszczy¼nie.
Racja. Przyznam jednak, ze ze wzgledow czysto estetycznych (wyobrazenie 
dwunastu
sprawiedliwych wydajcych "osad" nad pracami studentow jest ciut 
przytlaczajace),
wolalbym mniej doslowne ujecie - "W opinii 12 niezaleznych poetow, 
studenci..."
>7. "The more complex the activity, the more it's hurt by extrinsic
>   reward"
>   "Im bardziej skomplikowana czynno¶æ, tym bardziej wp³ywa na ni±
>   zewnêtrzna nagroda"
>   - brak oceny obecnej w oryginale: hurts ~ *negatywnie* wp³ywa
No to moze? - "Im bardziej skomplikowana czynnosc, tym dotkliwiej wplywa na 
nia
zewnetrzna nagroda"
>8. "definitely refutes the notion that creativity can be operantly
>   conditioned"
>   "definitywnie obalaj± mo¿liwo¶æ sterowania kreatywno¶ci± poprzez
>   mechanizm wzmacniania i t³umienia"
>   - obalaj± *pogl±d*, jakoby kreatywno¶ci± mo¿na by³o sterowaæ...
>   (uff!, musia³em zajrzeæ do s³ownika, ¿eby rozwik³aæ koñcówkê).
W tym wypadku nie moge sie zgodzic z uzyciem zwrotu "sterowac". Po pierwsze
z samej tresci artykulu, jak i faktu przeprowadzania eksperymentow wynika ze
badacze jakos sterowali kreatywnoscia, problem w tym ze nie zawsze z 
zamierzonym
skutkiem.
Po drugie jest ono zbyt ogolne i nie pokazuje zwiazku cytowanej wypowiedzi z
kolejnym akapitem dotyczacym behawioryzmu, ktory jest uscisleniem wypowiedzi 
Amabile.
W pierwszej wersji tlumacznia wybralem opisowe tlumaczenie terminu "operant
conditioning", chcac ukazac ze Amabile wypowiada sie na temat mechanizmow
badanych przez behawiorystow, a nie o dowolnej formie zewnetrznego 
sterowania.
Poszperalem ostatnio troche w sieci na ten temat, i zgrabny specjalistyczny
zwrot "warunkowanie sprawcze" wydaje sie pasowac jak ulal, dlatego
proponuje ujac ten fragment nastepujaca: "obalaja poglad, jakoby
tworczosc mogla podlegac warunkowaniu sprawczemu."

>10. "First, rewards encourage people to focus narrowly on a task,
>   to do it as quickly as possible and to take few risks. ``If they
>   feel that 'this is something I have to get through to get the prize,'
>   they're going to be less creative,'' Amabile said."
>   "Pierwsze wyja¶nienie sugeruje, ¿e nagrody zachêcaj± do zawê¿onego
>   spojrzenia na zadanie, gdzie nacisk k³adzie siê na jak najszybsze
>   jego wykonanie i podejmowanie jak najmniejszego ryzyka."
>   - pominiête drugie zdanie
Przy tym musiala mi sie kawa skonczyc:) Moze tak? - "Jak ujela to Amabile:
"Jesli ludzie czuja, ze robia cos po to, by moc dostac nagrode,to beda mniej
kreatywni.""
>11. "people come to see themselves as being controlled by the reward"
>   "nagroda zaczyna byæ postrzegana jako czynnik kontroluj±cy"
>   - trochê brakuje mi jasno¶ci tego, co jest w oryginale: ludzie czuj±
>   siê sterowani nagrod±, to ona *nimi* kieruje.
Co Ty na to - "Zgodnie z drugim wyjasnieniem, gdy ludzie zaczynaja
dostrzegac, ze poprzez nagrode sa poddawani kontroli, wtedy odczuwaja 
mniejsza
autonomie, a to moze negatywnie wplywac na wyniki." Gdy probowalem zachowac
oryginalny podzial zdan, tlumaczenia wydawalo mi sie troche sztuczne i byc 
moze
wlasnie uzycie trybu warunkowego zamiast dwoch odrebnych zdan, pomoze 
rozwiac
ewentualne niejasnosci zasugerowane przez Ciebie w pytaniu.

>16. "Students who competed to solve a puzzle quickly were less likely
>   than those who were not competing to keep working at it once
>   the experiment was over."
>   "Studenci, którzy konkurowali w rozwi±zywaniu ³amig³ówki rzadziej
>   zajmowali siê ni± po zakoñczeniu eksperymentu ni¿ ci, którzy nie
>   uczestniczyli w konkurencji"
>   - "uczestniczyæ w konkurencji" sk³adnia trochê myl±ca, kojarzy mi siê
>   raczej z udzia³em w konkurencji = rozgrywce w pewnej dyscyplinie
>   sportowej, ni¿ z wziêciem udzia³u w rywalizacji o co¶.
"Studenci, ktorzy wspolzawodniczyli w rozwiazywaniu lamiglowki rzadziej
zajmowali sie nia po zakonczeniu eksperymentu niz ci, ktorzy nie
nie uczestniczyli w rywalizacji" - lepiej?
>17. "analogous to piece-rate payment and bonuses"
>   "analogicznie do wynagrodzenia akordowego i bonusowego"
>   - "wynagrodzenia akordowego i premii"; "bonus" nie jest dobry
Racja. Proponuje jednak kosmetyczna poprawke: zmiana "wynagrodzenia 
akordowego
i premii" na "wynagrodzenia akordowego i premiowego".
>18. "When they returned, insulted him again and collected their
>   quarters, he informed them"
>   "Gdy pojawi³y siê nastêpnego dnia, by znów go obra¿aæ, poinformowa³
>   je"
>   - pojawi³y siê, poobra¿a³y go i dosta³y umówionê zap³atê, "zebra³y
>   po æwieræ dolara". T³umaczenie, jakie jest, sugeruje, ¿e poinformowa³
>   je o zmianie warunków, gdy tylko siê zjawi³y, zanim zd±¿y³y wywi±zaæ
>   siê ze swojej czê¶ci umowy na ten dzieñ. Tymczasem staruszek by³
>   uczciwy, choæ zmienny...
Zgoda. Wolalbym bym jednak zamiast wyliczania chronologicznie wszystkich
czynnosci wykonanych przez dzieci, ujac to np.:"historia powtorzyla sie 
kolejnego
dnia, z tym ze stawka na czwartek spadla juz do 1 centa". Oczywiscie 
zaproponowana
przez Ciebie wersja blizsza jest oryginalowi, obawiam sie jednak ze
wymienianie czynnosci wykonywanych przez dzieci (a ktorych mozemy sie 
domyslic),
moze zaszkodzic samemu dowcipowi poprzez zmniejszenie zwiezlosci i 
plynnosci.
Ale to juz w zasadzie kwestia typu poczucia humoru.

>20   B. s³owo "przypadek" w tytule nasuwa na my¶l niemal wy³±cznie "splot
>      okoliczno¶ci, fortunê, los". Wydaje siê, ¿e "case" mo¿na tu
>      podobnie przet³umaczyæ jak np. w "to make a case against..." =
>      = "przedstawiæ argumenty, dowody przeciw..." lub "there is a strong
>      case against" = "wiele przemawia przeciwko...".
Co powiesz na: "Bez Konkursu. Sprawa przeciwko rywalizacji".
Na jednej z anarchistycznych stron natknalem sie tez na wersje "Zadnej 
rywalizacji:
proces przeciwko wspolzawodnictwu".
Byloby mi latwiej gdybym mogl sie zapoznac z trescia ksiazki, 
przetlumaczenie
tytulu moglo by byc latwiejsze, jak sie jednak domyslam, autor nie odrzuca 
calkowicie
rywalizacji, wskazuje jedynie, jakie ma ona skutki i jakie sa dla niej 
alternatywy.
Idac tym tropem mozna zamiast "bez", czy "zadnego", zastosowac "Poza 
Konkurs".
>21. "Alfie Kohn jest autorem ,,No Contest: The Case Against
>   Competition'' [...], opublikowanego ostatnio"
>   - brak okre¶lenia przedmiotu dope³nienia: opublikowaNEGO czego? tomu?
>   artyku³u? -NEJ pracy? ksi±¿ki?
Zdecydowanie: "Alfie Kohn jest autorem ksiazki (...) opublikowanej ostatnio"

Na koniec zostawilem trzy uwagi ktore sa dla mnie niejasne.

>13. "People who see themselves as working for money"
>   "Osoby, dla których celem pracy jest zdobycie pieniêdzy"
>   - niezupe³nie tak samo
"Niezupelnie tak samo" bo nie doslownie, jednak znaczeniowo wydaje mi sie ze
sa one identyczne. Sprecyzuj gdzie zauwazasz roznice w sensie przekazanym 
przez
oba fragmenty.
>14. "The last explanation reflects..."
>   "To podej¶cie odzwierciedla.."
>   - w t³umaczeniu nie widaæ, ¿e nastêpuj±ca dalej uwaga odnosi siê
>   do ostatniej z podanych przyczyn wyja¶niaj±cych omawiane odkrycia.
Tu podobnie. Sformulowanie "to podejscie odzwierciedla" w mojej intencji
mialo oznaczac dokladnie to, czego uwazasz ze w nim nie widac.
Sprecyzuj gdzie wg. Ciebie moje tlumaczenie odbiega znaczeniowo od 
oryginalu?
>19. "Alfie Kohn, a Cambridge, MA writer, is the author of..."
>   "Alfie Kohn jest autorem..."
>   - nale¿y mu siê ten tytu³, skoro ju¿ go u¿ywa, niech ma.
I znowu zabraklo mi kawy:) O jakim tytule mowa?


Wybaczcie brak polskich znakow.
Dzieki za komentarz. Szampanskiej zabawy!

_________________________________________________________________
The new MSN 8: smart spam protection and 2 months FREE*  
http://join.msn.com/?page=features/junkmail