TURGUT OZALL, RONËLLD REGËN, MERGËRIT THEÇËR – MËSIME NGA POLITIKA E VITEVE 1980
Hamdi Nuhiju <[email protected]> Tue, 7 May 2013 10:52:56 +0200
| Newsgroups | gmane.politics.region.albania.shqiperia |
|---|---|
| Message-ID | <CABPCUFnnmsGBqe8EOXZyqkrH_b3ofDdwueXukKPPrE1pwoDGvw@mail.gmail.com> |
--047d7b624d3c908d4904dc1cf1a1
Content-Type: text/plain; charset=windows-1252
Content-Transfer-Encoding: quoted-printable
TURGUT OZALL, RON=CBLLD REG=CBN, MERG=CBRIT THE=C7=CBR =96 M=CBSIME NGA POL=
ITIKA E VITEVE
1980
http://www.trtalbanian.com/trtworld/al/newsDetail.aspx?HaberKodu=3D1f85050c=
-b5c1-4e03-a49a-edc5d5aac9fc
SHBA-t=EB dhe Britania e Madhe, dy vendet aktore protagoniste t=EB s=EB Dja=
tht=EBs
s=EB Re neoliberale, si dhe Turqia e drejtuar nga Ozalli, i cili ndiqte
politika paralele me ato t=EB Uashingtonit e Londr=EBs, n=EB vitet 1980 ish=
in
lokomotiva t=EB vlerave si tregtia e lir=EB, ekonomia e tregut, privatizimi=
,
lirit=EB dhe t=EB drejtat e njeriut.
[image: Turgut Ozall, Ron=EBlld Reg=EBn, Merg=EBrit The=E7=EBr =96 M=EBsime=
nga politika
e viteve 1980]
Postuar m=EB 05.05.2013 07:40:20 UTC
P=EBrdit=EBsuar m=EB 05.05.2013 07:52:03 UTC
Ish-kryeministrja britanike, Merg=EBrit The=E7=EBr, e njohur ndryshe me epi=
tetin
=93Zonja e Hekurt=94, e cila nd=EBrroi jet=EB m=EB dat=EB 8 prill 2013, nuk=
ishte vet=EBm
nj=EB nga emrat simbol t=EB Anglis=EB, por i ndryshmeve t=EB viteve 1980 n=
=EBp=EBr
bot=EB. Nd=EBrsa emrat e tjer=EB ishin ish-presidenti turk, Turgut Ozall dh=
e
ish-presidenti i Shteteve t=EB Bashkuara t=EB Amerik=EBs, Ron=EBlld Reg=EBn=
, t=EB cil=EBn
u ndan=EB nga jeta respektivisht m=EB dat=EB 17 prill 1993 dhe 5 qershor 20=
04.
Ata ishin udh=EBheq=EBs t=EB revolucioneve dhe reformave neoliberale n=EB v=
endet e
tyre dhe m=EB gjer=EB n=EB bot=EB, gj=EB kjo q=EB ishte nj=EBkoh=EBsisht ve=
=E7oria e
p=EBrbashk=EBt e lider=EBve n=EB fjal=EB. SHBA-t=EB dhe Britania e Madhe, d=
y vendet
aktore protagoniste t=EB s=EB Djatht=EBs s=EB Re neoliberale, si dhe Turqia=
e
drejtuar nga Ozalli, i cili ndiqte politika paralele me ato t=EB Uashington=
it
e Londr=EBs, n=EB vitet 1980 ishin lokomotiva t=EB vlerave si tregtia e lir=
=EB,
ekonomia e tregut, privatizimi, lirit=EB dhe t=EB drejtat e njeriut. Vendet=
e
sip=EBrcituara, n=EB kuad=EBr t=EB Fondit Monetar Nd=EBrkomb=EBtar (FMN) dh=
e Bank=EBs
Bot=EBrore (BB), t=EB udh=EBhequra nga parimet e globalizimit, q=EB njihen =
si
Konsensusi i Uashingtonit, realizuan p=EBrhapjen e liberalizimit. Paralelis=
ht
me k=EBto politika ekonomike u p=EBrjetua nj=EB ndryshim i nj=EBkohsh=EBm e=
dhe n=EB
politik=EBn nd=EBrkomb=EBtare. Lufta e Ftoht=EB mori fund si rezultat i shp=
=EBrb=EBrjes
s=EB Evrop=EBs Lindore dhe Bashkimit Sovjetik, k=EBshtu n=EB bot=EB filloi =
nj=EB
periudh=EB e re. U hodh=EBn pretendime se do t=EB p=EBrfundonin ideologjit=
=EB dhe
historia, madje se do t=EB formohej nj=EB rend bot=EBror i ri.
Vitet 1990 rezultuan nj=EB periudh=EB q=EB nxor=EBn nga rendi i dit=EBs lid=
er=EBt e
lartp=EBrmendur. N=EB vend t=EB Reg=EBnit, i cili q=EBndroi n=EB detyr=EB p=
=EBr dy mandate,
president i SHBA-ve u zgjodh Xhorxh Herb=EBrt Uollk=EBr Bush; The=E7=EBrin,=
e cila
ishte kryeministre e Anglis=EB p=EBr tri mandate, e z=EBvend=EBsoi Xhon Mei=
xh=EBr;
nd=EBrsa postin e Ozallit, i cili nd=EBrroi jet=EB teksa kryente detyr=EBn =
e
presidentit t=EB Republik=EBs s=EB Turqis=EB pasi e kishte drejtuar k=EBt=
=EB vend p=EBr
dy mandate edhe si kryeminist=EBr, e mori Sylejman Demireli. P=EBr fat t=EB=
keq,
vitet 1990 u b=EBn=EB sken=EB e kushteve aq negative, sa q=EB periudhat e m=
=EBparshme
mund t=EB quhen m=EB t=EB paqme. =93N=EB vend t=EB rendit t=EB ri filluan t=
razirat=94,
=93konfliktet ideologjike ua lan=EB vendin konflikteve nd=EBrmjet qytet=EBr=
imeve=94,
kurse =93Lufta e Ftoht=EB u z=EBvend=EBsua nga luft=EBra t=EB nxehta n=EB L=
indje t=EB
Mesme, Ballkan dhe Kaukaz=94.
Nd=EBrkoh=EB q=EB gjat=EB viteve 1990 u vun=EB re lidershipe t=EB q=EBndrue=
shme si Bill
Klinton n=EB Shtetet e Bashkuara t=EB Amerik=EBs, Toni Bleir n=EB Britanin=
=EB e Madhe
dhe Gerhard Shroder n=EB Gjermani, Turqia, ndryshe nga k=EBto vende me t=EB=
cilat
deri pak vite m=EB par=EB ndiqte nj=EB linj=EB paralele, kaloi nj=EB dekad=
=EB plot
l=EBkundje ekonomiko-politike. Pas vdekjes s=EB Turgut Ozallit, ngjarje kjo=
q=EB
e ruan aktualitetin e saj ende sot, n=EB Turqi u zhvillua nj=EB proces plot
kriza dhe konflikte. Besoj se p=EBr ta v=EBrtetuar k=EBt=EB 10-vje=E7ar kri=
zash n=EB
Turqi, mjafton t=EB theksoj q=EB n=EB vitet 1990 Ankaraja ka ndryshuar 10 q=
everi
dhe 11 ministra t=EB pun=EBve t=EB jashtme.
P=EBrfundimi q=EB del nga zhvillimet e viteve 1980 dhe 1990, periudha k=EBt=
o q=EB u
mundova t'i p=EBrmbledh me pak fjal=EB, =EBsht=EB ky: Rryma politike e quaj=
tur =93E
Djathta e Re=94 dhe lider=EBt kryesor=EB t=EB saj kan=EB realizuar revoluci=
one dhe
reforma t=EB suksesshme n=EB vendet e tyre dhe m=EB gjer=EB n=EB bot=EB. Ky=
sukses mund
t=EB matet me masa dhe kritere t=EB ndryshme, por m=EB e r=EBnd=EBsishmja n=
d=EBrmjet
tyre =EBsht=EB se t=EB tre lider=EBt n=EB fjal=EB kan=EB fituar t=EB pakt=
=EBn dy her=EB radhazi
zgjedhjet n=EB vendet p=EBrkat=EBse. Zgjedhja dy her=EB e Reg=EBnit, tri he=
r=EB e
The=E7=EBrit dhe tri her=EB e Ozallit (kryeminist=EBr dhe president), trego=
n fare
qart=EB sa t=EB suksessh=EBm ishin k=EBta lider=EB n=EB shoq=EBrit=EB dhe v=
endet e tyre.
P=EBr mendimin tim, arsyeja kryesore e rikonfirmimit t=EB k=EBtyre lider=EB=
ve
kishte t=EB b=EBnte jo vet=EBm me reformat ekonomiko-politike t=EB realizua=
ra n=EB
k=EBt=EB periudh=EB, por edhe me progresin e sh=EBnuar n=EB fushat e komuni=
kimit,
informatik=EBs, transportit, arsimit dhe sh=EBndet=EBsis=EB. Pra rritja e
standardeve t=EB jetes=EBs dhe kontributi i r=EBnd=EBsish=EBm, q=EB solli z=
hvillimi i
mjeteve teknologjike n=EB k=EBt=EB periudh=EB, n=EB mir=EBqenien dhe lirit=
=EB e njeriut.
Shkurtimisht, tre lider=EBt e sip=EBrcituar jan=EB rizgjedhur fillimisht p=
=EBr
arsye se kan=EB ngritur n=EB nj=EB nivel m=EB t=EB lart=EB stabilitetin, zh=
villimin,
demokracin=EB dhe cil=EBsin=EB e jetes=EBs n=EB vendet p=EBrkat=EBse.
Nj=EB tjet=EBr tregues i suksesit t=EB k=EBtyre lider=EBve ka t=EB b=EBj=EB=
me ndryshimet
rr=EBnj=EBsore, q=EB ata kan=EB realizuar n=EB sistemin nd=EBrkomb=EBtar. A=
leanca
per=EBndimore, e udh=EBhequr nga ish-presidenti amerikan, Ron=EBlld Reg=EBn=
,
dominoi politik=EBn bot=EBrore. Politikat ekonomike neoliberale, revolucion=
et
teknologjike, globalizimi dhe strategjit=EB e reja ushtarake nga nj=EBra an=
=EB
shtuan solidaritetin brenda aleanc=EBs per=EBndimore, kurse nga ana tjet=EB=
r
p=EBrshpejtuan shp=EBrb=EBrjen e Bashkimit Sovjetik dhe Bllokut Lindor. Pas
krizave t=EB nj=EBpasnj=EBshme politike n=EB Republikat Socialiste t=EB Bas=
hkimit
Sovjetik, n=EB krye t=EB shtetit erdhi Mihail Gorba=E7ovi, i cili filloi
menj=EBher=EB t=EB ndjek=EB politikat e famshme t=EB quajtura Gllasnost
(Transparenc=EB) dhe Perestroika (Ristrukturim), q=EB kishin p=EBr q=EBllim=
t=EB
arrinin ritmin e zhvillimit t=EB Per=EBndimit. Gorba=E7ovi me t=EB v=EBrtet=
=EB u p=EBrpoq
q=EB t=EB kapte Per=EBndimin dhe t=EB fuqizonte Bllokun Lindor me an=EB t=
=EB k=EBtyre
politikave, por rezultatet nuk ishin t=EB suksesshme. Vendet e izoluara t=
=EB
Bashkimit Sovjetik dhe Bllokut Lindor d=EBshtuan n=EB realizimin e reformav=
e
brenda nj=EB kohe t=EB shkurt=EBr dhe filluan t=EB shp=EBrb=EBhen vrullsh=
=EBm n=EB nj=EB
drejtim krejt t=EB kund=EBrt. L=EBvizjet p=EBr liri, q=EB shp=EBrthyen n=EB=
fund t=EB
viteve 1980 n=EB Poloni, u dhan=EB fund t=EB gjitha regjimeve komuniste t=
=EB
Bllokut Lindor. R=EBnia e k=EBtij t=EB fundit me shembjen simbolike t=EB Mu=
rit t=EB
Berlinit, solli me vete edhe fundin e Bashkimit Sovjetik. Ky rezultat pra
ishte sukses i politik=EBs s=EB t=EB Djatht=EBs s=EB Re neoliberale kundrej=
t
politik=EBs s=EB centralizuar komuniste.
Natyrisht q=EB k=EBto suksese nuk jan=EB fare pa probleme dhe debate. Polit=
ikat
neoliberale shkaktuan n=EB shum=EB shtete dhe rajone pabarazi ekonomike,
korrupsion dhe kriza sociale. Vendet dhe shtresat, t=EB cilat nuk arrit=EBn=
dot
t=EB ecnin me hapin e procesit t=EB globalizimit, u p=EBrball=EBn me papun=
=EBsin=EB,
pabarazin=EB n=EB shp=EBrndarjen e t=EB ardhurave dhe me trauma shoq=EBrore=
. Nd=EBrmjet
cil=EBsis=EB dhe standardeve t=EB jetes=EBs s=EB vendeve dhe shtresave t=EB=
shoq=EBris=EB u
formua nj=EB humner=EB, q=EB u thellua gjithnj=EB e m=EB shum=EB. Rendi eko=
nomik i
ashtuquajtur =93Kapitalizmi i Zi=94, ashtu si p=EBrher=EB, =93pasuroi akoma=
m=EB shum=EB
t=EB kamurit dhe varf=EBroi gjithnj=EB e m=EB tep=EBr t=EB skamurit=94.
Problemi tjet=EBr i politikave neoliberale t=EB s=EB Djatht=EBs s=EB Re =EB=
sht=EB se nuk
kan=EB arritur dot t=92u shmangen luft=EBrave dhe konflikteve t=EB nxehta: =
Lufta e
Ishujve Malvine (Falkland sipas britanik=EBve) n=EB koh=EBn e The=E7=EBrit,=
luft=EBrat
e Reg=EBnit n=EB Libi dhe vendet e Amerik=EBs Qendrore, si dhe mb=EBshtetja=
q=EB
per=EBndimor=EBt u dhan=EB muxhahidin=EBve n=EB Afganistan dhe Bagdadit gja=
t=EB luft=EBs
Iran-Irak, jan=EB vet=EBm disa nga k=EBta shembuj. Megjith=EBse zyrtarisht =
apo de
fakto nuk kan=EB marr=EB pjes=EB n=EB asnj=EB konflikt t=EB nxeht=EB dhe ka=
n=EB ndjekur nj=EB
politik=EB asnjan=EBse ve=E7an=EBrisht n=EB luft=EBn Iran-Irak, Turqia dhe =
qeverit=EB e
Turgut Ozallit nuk ia kan=EB dal=EB dot t=92u shp=EBtojn=EB plot=EBsisht nd=
ikimeve t=EB
strategjive t=EB Uashingtonit dhe NATO-s. Si p=EBrfundim; vitet 1980, q=EB =
jan=EB
b=EBr=EB sken=EB e zhvillimeve n=EBn ndikimin e lider=EBve si Ron=EBlld Reg=
=EBn, Merg=EBrit
The=E7=EBr dhe Turgut Ozall, duhen regjistruar si nj=EB periudh=EB me progr=
es tep=EBr
r=EBnd=EBsish=EBm n=EB politikat ekonomike bot=EBrore, por nj=EBkoh=EBsisht=
edhe me
konflikte serioze t=EB pan=EBnvler=EBsueshme. Sidoqoft=EB, ashtu si=E7 edhe=
shikohet
n=EB telenovel=EBn me titullin =93Vitet =9180=94, q=EB transmetohet n=EB ek=
ranet e
kanalit televiziv TRT 1, po t=EB krahasohet me periudhat e m=EBparshme dhe
m=EBpasshme, jam i mendimit se vitet 1980, me t=EB mirat dhe t=EB k=EBqijat=
e tyre,
ishin nj=EB dekad=EB e k=EBndshme.
--047d7b624d3c908d4904dc1cf1a1
Content-Type: text/html; charset=windows-1252
Content-Transfer-Encoding: quoted-printable
<head>
<style type=3D"text/css">
<!--
/* start of attachment style */
.ygrp-photo-title{
clear: both;
font-size: smaller;
height: 15px;
overflow: hidden;
text-align: center;
width: 75px;
}
div.ygrp-photo{
background-position: center;
background-repeat: no-repeat;
background-color: white;
border: 1px solid black;
height: 62px;
width: 62px;
}
div.photo-title=20
a,
div.photo-title a:active,
div.photo-title a:hover,
div.photo-title a:visited {
text-decoration: none;=20
}
div.attach-table div.attach-row {
clear: both;
}
div.attach-table div.attach-row div {
float: left;
/* margin: 2px;*/
}
p {
clear: both;
padding: 15px 0 3px 0;
overflow: hidden;
}
div.ygrp-file {
width: 30px;
valign: middle;
}
div.attach-table div.attach-row div div a {
text-decoration: none;
}
div.attach-table div.attach-row div div span {
font-weight: normal;
}
div.ygrp-file-title {
font-weight: bold;
}
/* end of attachment style */
-->
</style>
</head>
<html>
<head>
<style type=3D"text/css">
<!--
#ygrp-mkp {
border: 1px solid #d8d8d8;
font-family: Arial;
margin: 10px 0;
padding: 0 10px;
}
#ygrp-mkp hr {
border: 1px solid #d8d8d8;
}
#ygrp-mkp #hd {
color: #628c2a;
font-size: 85%;
font-weight: 700;
line-height: 122%;
margin: 10px 0;
}
#ygrp-mkp #ads {
margin-bottom: 10px;
}
#ygrp-mkp .ad {
padding: 0 0;
}
#ygrp-mkp .ad p {
margin: 0;
}
#ygrp-mkp .ad a {
color: #0000ff;
text-decoration: none;
}
-->
</style>
</head>
<body>
<div dir=3D"ltr"><div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_div_haberdetay_ustkis=
im" class=3D""><div class=3D""><h1>TURGUT OZALL, RON=CBLLD REG=CBN, MERG=CB=
RIT THE=C7=CBR =96 M=CBSIME NGA POLITIKA E VITEVE 1980</h1><p><a href=3D"ht=
tp://www.trtalbanian.com/trtworld/al/newsDetail.aspx?HaberKodu=3D1f85050c-b=
5c1-4e03-a49a-edc5d5aac9fc">http://www.trtalbanian.com/trtworld/al/newsDeta=
il.aspx?HaberKodu=3D1f85050c-b5c1-4e03-a49a-edc5d5aac9fc</a><br>
</p></div><div class=3D""><h2>SHBA-t=EB
dhe Britania e Madhe, dy vendet aktore protagoniste t=EB s=EB Djatht=EBs s=
=EB=20
Re neoliberale, si dhe Turqia e drejtuar nga Ozalli, i cili ndiqte=20
politika paralele me ato t=EB Uashingtonit e Londr=EBs, n=EB vitet 1980 ish=
in=20
lokomotiva t=EB vlerave si tregtia e lir=EB, ekonomia e tregut, privatizimi=
,
lirit=EB dhe t=EB drejtat e njeriut.</h2></div><div style=3D"margin:10px a=
uto;width:500px"><img alt=3D"Turgut Ozall, Ron=EBlld Reg=EBn, Merg=EBrit Th=
e=E7=EBr =96 M=EBsime nga politika e viteve 1980" src=3D"http://www.trt.net=
.tr/medya5/resim/2013/05/05/9107a6bb-90a0-4790-bba7-fba935444938-444x333.jp=
g" align=3D"left" width=3D"500"></div>
</div>
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
<div class=3D"">
<div class=3D"">
<div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_panel_haber_ses"=
>
=09
<div id=3D"div_ses_oynat" class=3D"">
=
=20
=
=20
<div>
=20=20=20=20
<div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_haberDetayPlayer_div_haberDeta=
y_player"> </div>
</div>
</div>
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
</div>
</div>=20
<div class=3D"">=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
<div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_panel_haber_video=
">
=09
<div id=3D"div_video_oynat">
<div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_div_videol=
ar">
</div>
</div>
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
</div>
</div>
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
</div>
<div style=3D"text-align:right;margin:5px 10px 0px 300p=
x">
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
<div style=3D"float:left;margin-top:8px"> =
=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
<span id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_FacebookL=
ike"></span>
</div>
<div style=3D"float:left;margin-top:8px;width:100px=
">=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20=20
=
=20
</div>
<div style=3D"float:left">
<img src=3D"http://www.trtalbanian.com/trtworld=
/image/yaziKucult.png" style=3D"" height=3D"28" width=3D"31">
<img src=3D"http://www.trtalbanian.com/trtworld=
/image/yaziBuyut.png" style=3D"" height=3D"28" width=3D"31">
</div>
</div>
<div id=3D"haberText">
<div id=3D"ctl00_ContentPlaceHolder1_div_haberdetay_ort=
a" class=3D""><div> Postuar m=EB 05.05.2013 07:40:20 UTC </div> <div> P=EBr=
dit=EBsuar m=EB 05.05.2013 07:52:03 UTC </div><p>Ish-kryeministrja
britanike, Merg=EBrit The=E7=EBr, e njohur ndryshe me epitetin =93Zonja e=
=20
Hekurt=94, e cila nd=EBrroi jet=EB m=EB dat=EB 8 prill 2013, nuk ishte vet=
=EBm nj=EB=20
nga emrat simbol t=EB Anglis=EB, por i ndryshmeve t=EB viteve 1980 n=EBp=EB=
r bot=EB.
Nd=EBrsa emrat e tjer=EB ishin ish-presidenti turk, Turgut Ozall dhe=20
ish-presidenti i Shteteve t=EB Bashkuara t=EB Amerik=EBs, Ron=EBlld Reg=EBn=
, t=EB=20
cil=EBn u ndan=EB nga jeta respektivisht m=EB dat=EB 17 prill 1993 dhe 5 qe=
rshor
2004. Ata ishin udh=EBheq=EBs t=EB revolucioneve dhe reformave neoliberale=
n=EB
vendet e tyre dhe m=EB gjer=EB n=EB bot=EB, gj=EB kjo q=EB ishte nj=EBkoh=
=EBsisht=20
ve=E7oria e p=EBrbashk=EBt e lider=EBve n=EB fjal=EB. SHBA-t=EB dhe Britani=
a e Madhe,=20
dy vendet aktore protagoniste t=EB s=EB Djatht=EBs s=EB Re neoliberale, si =
dhe=20
Turqia e drejtuar nga Ozalli, i cili ndiqte politika paralele me ato t=EB=20
Uashingtonit e Londr=EBs, n=EB vitet 1980 ishin lokomotiva t=EB vlerave si=
=20
tregtia e lir=EB, ekonomia e tregut, privatizimi, lirit=EB dhe t=EB drejtat=
e=20
njeriut. Vendet e sip=EBrcituara, n=EB kuad=EBr t=EB Fondit Monetar Nd=EBrk=
omb=EBtar
(FMN) dhe Bank=EBs Bot=EBrore (BB), t=EB udh=EBhequra nga parimet e=20
globalizimit, q=EB njihen si Konsensusi i Uashingtonit, realizuan=20
p=EBrhapjen e liberalizimit. Paralelisht me k=EBto politika ekonomike u=20
p=EBrjetua nj=EB ndryshim i nj=EBkohsh=EBm edhe n=EB politik=EBn nd=EBrkomb=
=EBtare.=20
Lufta e Ftoht=EB mori fund si rezultat i shp=EBrb=EBrjes s=EB Evrop=EBs Lin=
dore=20
dhe Bashkimit Sovjetik, k=EBshtu n=EB bot=EB filloi nj=EB periudh=EB e re. =
U=20
hodh=EBn pretendime se do t=EB p=EBrfundonin ideologjit=EB dhe historia, ma=
dje=20
se do t=EB formohej nj=EB rend bot=EBror i ri.
</p><p>Vitet 1990 rezultuan nj=EB periudh=EB q=EB nxor=EBn nga rendi i dit=
=EBs=20
lider=EBt e lartp=EBrmendur. N=EB vend t=EB Reg=EBnit, i cili q=EBndroi n=
=EB detyr=EB=20
p=EBr dy mandate, president i SHBA-ve u zgjodh Xhorxh Herb=EBrt Uollk=EBr=20
Bush; The=E7=EBrin, e cila ishte kryeministre e Anglis=EB p=EBr tri mandate=
, e=20
z=EBvend=EBsoi Xhon Meixh=EBr; nd=EBrsa postin e Ozallit, i cili nd=EBrroi =
jet=EB=20
teksa kryente detyr=EBn e presidentit t=EB Republik=EBs s=EB Turqis=EB pasi=
e=20
kishte drejtuar k=EBt=EB vend p=EBr dy mandate edhe si kryeminist=EBr, e mo=
ri=20
Sylejman Demireli. P=EBr fat t=EB keq, vitet 1990 u b=EBn=EB sken=EB e kush=
teve aq
negative, sa q=EB periudhat e m=EBparshme mund t=EB quhen m=EB t=EB paqme.=
=93N=EB=20
vend t=EB rendit t=EB ri filluan trazirat=94, =93konfliktet ideologjike ua =
lan=EB=20
vendin konflikteve nd=EBrmjet qytet=EBrimeve=94, kurse =93Lufta e Ftoht=EB =
u=20
z=EBvend=EBsua nga luft=EBra t=EB nxehta n=EB Lindje t=EB Mesme, Ballkan dh=
e=20
Kaukaz=94.
</p><p>Nd=EBrkoh=EB q=EB gjat=EB viteve 1990 u vun=EB re lidershipe t=EB q=
=EBndrueshme
si Bill Klinton n=EB Shtetet e Bashkuara t=EB Amerik=EBs, Toni Bleir n=EB=
=20
Britanin=EB e Madhe dhe Gerhard Shroder n=EB Gjermani, Turqia, ndryshe nga=
=20
k=EBto vende me t=EB cilat deri pak vite m=EB par=EB ndiqte nj=EB linj=EB p=
aralele,=20
kaloi nj=EB dekad=EB plot l=EBkundje ekonomiko-politike. Pas vdekjes s=EB T=
urgut
Ozallit, ngjarje kjo q=EB e ruan aktualitetin e saj ende sot, n=EB Turqi u=
=20
zhvillua nj=EB proces plot kriza dhe konflikte. Besoj se p=EBr ta v=EBrtetu=
ar=20
k=EBt=EB 10-vje=E7ar krizash n=EB Turqi, mjafton t=EB theksoj q=EB n=EB vit=
et 1990=20
Ankaraja ka ndryshuar 10 qeveri dhe 11 ministra t=EB pun=EBve t=EB jashtme.
</p><p>P=EBrfundimi q=EB del nga zhvillimet e viteve 1980 dhe 1990, periudh=
a
k=EBto q=EB u mundova t'i p=EBrmbledh me pak fjal=EB, =EBsht=EB ky: Rr=
yma politike e
quajtur =93E Djathta e Re=94 dhe lider=EBt kryesor=EB t=EB saj kan=EB real=
izuar=20
revolucione dhe reforma t=EB suksesshme n=EB vendet e tyre dhe m=EB gjer=
=EB n=EB=20
bot=EB. Ky sukses mund t=EB matet me masa dhe kritere t=EB ndryshme, por m=
=EB e=20
r=EBnd=EBsishmja nd=EBrmjet tyre =EBsht=EB se t=EB tre lider=EBt n=EB fjal=
=EB kan=EB fituar=20
t=EB pakt=EBn dy her=EB radhazi zgjedhjet n=EB vendet p=EBrkat=EBse. Zgjedh=
ja dy=20
her=EB e Reg=EBnit, tri her=EB e The=E7=EBrit dhe tri her=EB e Ozallit (kry=
eminist=EBr
dhe president), tregon fare qart=EB sa t=EB suksessh=EBm ishin k=EBta lide=
r=EB n=EB
shoq=EBrit=EB dhe vendet e tyre. P=EBr mendimin tim, arsyeja kryesore e=20
rikonfirmimit t=EB k=EBtyre lider=EBve kishte t=EB b=EBnte jo vet=EBm me re=
format=20
ekonomiko-politike t=EB realizuara n=EB k=EBt=EB periudh=EB, por edhe me pr=
ogresin
e sh=EBnuar n=EB fushat e komunikimit, informatik=EBs, transportit, arsimi=
t=20
dhe sh=EBndet=EBsis=EB. Pra rritja e standardeve t=EB jetes=EBs dhe kontrib=
uti i=20
r=EBnd=EBsish=EBm, q=EB solli zhvillimi i mjeteve teknologjike n=EB k=EBt=
=EB periudh=EB,
n=EB mir=EBqenien dhe lirit=EB e njeriut. Shkurtimisht, tre lider=EBt e=20
sip=EBrcituar jan=EB rizgjedhur fillimisht p=EBr arsye se kan=EB ngritur n=
=EB nj=EB=20
nivel m=EB t=EB lart=EB stabilitetin, zhvillimin, demokracin=EB dhe cil=EBs=
in=EB e=20
jetes=EBs n=EB vendet p=EBrkat=EBse.
</p><p>Nj=EB tjet=EBr tregues i suksesit t=EB k=EBtyre lider=EBve ka t=EB b=
=EBj=EB me=20
ndryshimet rr=EBnj=EBsore, q=EB ata kan=EB realizuar n=EB sistemin nd=EBrko=
mb=EBtar.=20
Aleanca per=EBndimore, e udh=EBhequr nga ish-presidenti amerikan, Ron=EBlld=
=20
Reg=EBn, dominoi politik=EBn bot=EBrore. Politikat ekonomike neoliberale,=20
revolucionet teknologjike, globalizimi dhe strategjit=EB e reja ushtarake=20
nga nj=EBra an=EB shtuan solidaritetin brenda aleanc=EBs per=EBndimore, kur=
se=20
nga ana tjet=EBr p=EBrshpejtuan shp=EBrb=EBrjen e Bashkimit Sovjetik dhe Bl=
lokut
Lindor. Pas krizave t=EB nj=EBpasnj=EBshme politike n=EB Republikat Social=
iste=20
t=EB Bashkimit Sovjetik, n=EB krye t=EB shtetit erdhi Mihail Gorba=E7ovi, i=
cili
filloi menj=EBher=EB t=EB ndjek=EB politikat e famshme t=EB quajtura Gllas=
nost=20
(Transparenc=EB) dhe Perestroika (Ristrukturim), q=EB kishin p=EBr q=EBllim=
t=EB=20
arrinin ritmin e zhvillimit t=EB Per=EBndimit. Gorba=E7ovi me t=EB v=EBrtet=
=EB u=20
p=EBrpoq q=EB t=EB kapte Per=EBndimin dhe t=EB fuqizonte Bllokun Lindor me =
an=EB t=EB=20
k=EBtyre politikave, por rezultatet nuk ishin t=EB suksesshme. Vendet e=20
izoluara t=EB Bashkimit Sovjetik dhe Bllokut Lindor d=EBshtuan n=EB realizi=
min
e reformave brenda nj=EB kohe t=EB shkurt=EBr dhe filluan t=EB shp=EBrb=EB=
hen=20
vrullsh=EBm n=EB nj=EB drejtim krejt t=EB kund=EBrt. L=EBvizjet p=EBr liri,=
q=EB=20
shp=EBrthyen n=EB fund t=EB viteve 1980 n=EB Poloni, u dhan=EB fund t=EB gj=
itha=20
regjimeve komuniste t=EB Bllokut Lindor. R=EBnia e k=EBtij t=EB fundit me=20
shembjen simbolike t=EB Murit t=EB Berlinit, solli me vete edhe fundin e=20
Bashkimit Sovjetik. Ky rezultat pra ishte sukses i politik=EBs s=EB t=EB=20
Djatht=EBs s=EB Re neoliberale kundrejt politik=EBs s=EB centralizuar komun=
iste.
</p><p>Natyrisht q=EB k=EBto suksese nuk jan=EB fare pa probleme dhe debate=
.=20
Politikat neoliberale shkaktuan n=EB shum=EB shtete dhe rajone pabarazi=20
ekonomike, korrupsion dhe kriza sociale. Vendet dhe shtresat, t=EB cilat=20
nuk arrit=EBn dot t=EB ecnin me hapin e procesit t=EB globalizimit, u=20
p=EBrball=EBn me papun=EBsin=EB, pabarazin=EB n=EB shp=EBrndarjen e t=EB ar=
dhurave dhe=20
me trauma shoq=EBrore. Nd=EBrmjet cil=EBsis=EB dhe standardeve t=EB jetes=
=EBs s=EB=20
vendeve dhe shtresave t=EB shoq=EBris=EB u formua nj=EB humner=EB, q=EB u t=
hellua=20
gjithnj=EB e m=EB shum=EB. Rendi ekonomik i ashtuquajtur =93Kapitalizmi i Z=
i=94,=20
ashtu si p=EBrher=EB, =93pasuroi akoma m=EB shum=EB t=EB kamurit dhe varf=
=EBroi=20
gjithnj=EB e m=EB tep=EBr t=EB skamurit=94.
</p><p>Problemi tjet=EBr i politikave neoliberale t=EB s=EB Djatht=EBs s=EB=
Re=20
=EBsht=EB se nuk kan=EB arritur dot t=92u shmangen luft=EBrave dhe konflikt=
eve t=EB=20
nxehta: Lufta e Ishujve Malvine (Falkland sipas britanik=EBve) n=EB koh=EBn=
e=20
The=E7=EBrit, luft=EBrat e Reg=EBnit n=EB Libi dhe vendet e Amerik=EBs Qend=
rore, si=20
dhe mb=EBshtetja q=EB per=EBndimor=EBt u dhan=EB muxhahidin=EBve n=EB Afgan=
istan dhe=20
Bagdadit gjat=EB luft=EBs Iran-Irak, jan=EB vet=EBm disa nga k=EBta shembuj=
.=20
Megjith=EBse zyrtarisht apo de fakto nuk kan=EB marr=EB pjes=EB n=EB asnj=
=EB=20
konflikt t=EB nxeht=EB dhe kan=EB ndjekur nj=EB politik=EB asnjan=EBse ve=
=E7an=EBrisht=20
n=EB luft=EBn Iran-Irak, Turqia dhe qeverit=EB e Turgut Ozallit nuk ia kan=
=EB=20
dal=EB dot t=92u shp=EBtojn=EB plot=EBsisht ndikimeve t=EB strategjive t=EB=
=20
Uashingtonit dhe NATO-s.
Si p=EBrfundim; vitet 1980, q=EB jan=EB b=EBr=EB sken=EB e zhvillimeve n=EB=
n ndikimin e
lider=EBve si Ron=EBlld Reg=EBn, Merg=EBrit The=E7=EBr dhe Turgut Ozall, d=
uhen=20
regjistruar si nj=EB periudh=EB me progres tep=EBr r=EBnd=EBsish=EBm n=EB p=
olitikat=20
ekonomike bot=EBrore, por nj=EBkoh=EBsisht edhe me konflikte serioze t=EB=20
pan=EBnvler=EBsueshme. Sidoqoft=EB, ashtu si=E7 edhe shikohet n=EB telenove=
l=EBn me=20
titullin =93Vitet =9180=94, q=EB transmetohet n=EB ekranet e kanalit televi=
ziv TRT
1, po t=EB krahasohet me periudhat e m=EBparshme dhe m=EBpasshme, jam i=20
mendimit se vitet 1980, me t=EB mirat dhe t=EB k=EBqijat e tyre, ishin nj=
=EB=20
dekad=EB e k=EBndshme.</p></div>=20
</div></div>
<!-- |**|begin egp html banner|**| -->
<br>
=20=20=20=20
=20=20=20=20
<br>
<!-- |**|end egp html banner|**| -->
<div width=3D"1" style=3D"color: white; clear: both;"/>__._,_.___</div>
<!-- Start Recommendations -->
<!-- End Recommendations -->
<!-- |**|begin egp html banner|**| -->
<br><br>
<tt>
Mos harroni se Shqiperia eshte nje Liste Informative Kombetare Shqiptare, s=
ynon ne nxitjen e atedhedashurise, tek te gjithe shqipetaret pa dallim Krah=
ine, besmi dhe seksi. Me parimin : Me i nderuari nga ne eshte nacionalisti =
dhe ai qe i sherben me shume ceshtjes kombetare... Per kete jane te f=
tuar te gjithe shqiptaret kudo qe ndodhen qe te kontribojne ne rritjen e at=
edhedashurise nder shqiptar...<BR>
<BR>
Per tu anetaresuar ne liste e-mailo: <BR>
<BR>
[email protected]<BR>
<BR>
Per ta lene listen e-mailo: <BR>
<BR>
[email protected]<BR>
<BR>
=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=
=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=
=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D=3D</tt>
<br><br>
<!-- |**|end egp html banner|**| -->
<!-- |**|begin egp html banner|**| -->
<img src=3D"http://geo.yahoo.com/serv?s=3D97476590/grpId=3D2932900/grpspI=
d=3D1705213234/msgId=3D24868/stime=3D1367916779" width=3D"1" height=3D"1"> =
<br>
<!-- |**|end egp html banner|**| -->
=20=20
<!-- |**|begin egp html banner|**| -->
<br>
<div style=3D"font-family: verdana; font-size: 77%; border-top: 1px s=
olid #666; padding: 5px 0;" >
Your email settings: Individual Email|Traditional <br>
<a href=3D"http://groups.yahoo.com/group/shqiperia/join;_ylc=3DX3oDMT=
JmNXVmcDAzBF9TAzk3NDc2NTkwBGdycElkAzI5MzI5MDAEZ3Jwc3BJZAMxNzA1MjEzMjM0BHNlY=
wNmdHIEc2xrA3N0bmdzBHN0aW1lAzEzNjc5MTY3Nzk-">Change settings via the Web</a=
> (Yahoo! ID required) <br>
Change settings via email: <a href=3D"mailto:shqiperia-digest@yahoogr=
oups.com?subject=3DEmail Delivery: Digest">Switch delivery to Daily Digest<=
/a> | <a href =3D "mailto:[email protected]?subject=3D=
Change Delivery Format: Fully Featured">Switch to Fully Featured</a> <br>
<a href=3D"http://groups.yahoo.com/group/shqiperia;_ylc=3DX3oDMT=
JkcmtpcGZpBF9TAzk3NDc2NTkwBGdycElkAzI5MzI5MDAEZ3Jwc3BJZAMxNzA1MjEzMjM0BHNlY=
wNmdHIEc2xrA2hwZgRzdGltZQMxMzY3OTE2Nzc5">
Visit Your Group=20
</a> |
<a href=3D"http://docs.yahoo.com/info/terms/">
Yahoo! Groups Terms of Use
</a> |
<a href=3D"mailto:[email protected]?subject=3DUns=
ubscribe">
Unsubscribe=20
</a>=20
<br>
</div>
<br>
<!-- |**|end egp html banner|**| -->
<div style=3D"color: white; clear: both;"/>__,_._,___</div>
</body>
</html>
--047d7b624d3c908d4904dc1cf1a1--