New York : U mbajte ore perkujtimore per te ndjerin Akademik dr. Tome Berisha

 
New York : U mbajte ore perkujtimore per te ndjerin  Akademik dr. Tome 
Berisha 
BEQIR SINA, New York 
Gjonlekaj,  thirrje : " T'i jepet titulli" Nderi i Kombit", nje 
institucioni shtetror,  shkolle, rruge a shesh duhet te kete emrin e Tom Berishes. 
Edhe, ndonje Akademi  Ushtarake e Kosoves ose e Shqiperise, do te ishte mire te 
kishe pasur emrin e  Gjeneral Tom Berishes" 
YONKERS - NEW YORK : Komuniteti Shqiptare i New  York-ut, me rrethe  nen 
kujdesin e  Fondit Humanitare Malesia dhe Shoqaten Dede Gjon Luli nga New 
Yorku,  organizojne:"Nje  ore perkujtimore  per te ndjerin Professor Dr. Tome 
Berisha.  Kjo ceremoni nderimi per Gjeneral Tome Berishen u mbajte diten e 
shtune  ne mesdreke, ne  Royal Regency  Hotel. Ky aktivitet qe iu  kushtua  
veprimtarise atdhetare, akademike dhe ushtarake e personalitetit te larte si  
ishte Tome Berisha, e cila  meriton  nderimin e te gjithe shqiptareve. 
Ora  perkujtimore u mbajt aty, ku pikerisht, 13 vjet me pare, u nise ne 
luften  çlirimin e Kosoves, grupi i vullnetarve nga Amerika, Batalioni 
Atlantiku, me  bije e bija te shqiptareve te Amerikes, cilet iu bashkuan radheve te 
Ushtrise  Çlirimtare te Kosoves, dhe qe luftuan per ndalimin e spastrimit 
etnik dhe  çlirimin e Kosoves me 1999-te, se bashku me forcat e SHBA-ve dhe 
NATO-s, kunder  forcave serbe ne Kosove.  
Drejtuesi i kesaj veprimtarie zoti Gjoke Gojaçaj, ne fillim te fjales se  
tij kujtoje se : "Gjashte jave me pare, pikerisht me 29 Shkurt, te ketij 
viti,  ne kryeqytetin e Kroacise- Zagreb, u nda nga jeta ne moshen 89 vjeçare 
biri i  shtrenjte i Malesise se Madhe, Gjenerali i Ushtrise Çlirimtare te 
Kosoves e  doktori i shkencave, Akademik Tome Berisha. Trupi i te ndierit Tome u 
soll ne  vendlindjen e tij te dashur ne Grude te Malesise, ku dhe u varros 
me nderimet me  te larta qytetare nga..: mijra bashkekombas nga Malesia dhe 
viset tjera  shqiptare, midis te cileve edhe ish kolege te punes e 
bashkepuntore te çeshtjes  se pavaresise se Kosoves e asaj kombetare ne teresi; 
diplomate te Republikes se  Shqiperise dhe Republikes se Kosoves; figura e 
personalitete te dalluara nga  vendi dhe diaspora." 
Mesazhe ngushellimesh,  familjes Berisha i paten derguar Presidenti i 
Shqiperise Bamir Topi,  Kryeministri i Kosoves Hashim Thaqi, Kryeministri i 
Shqiperise Sali Berisha e  shume personalitete te tjere. 
Ne, bashkekombasit i tij ketu ne Shtete te Bashkuara, tha me tej  drejtuesi 
i kesaj veprimtarie, z. Gojçaj,  percjelljen madheshtore te cilen 
vendlindja ia beri birit te vet per ne  shtepine e perjetshme, e kemi ndjeke me shume 
vemendje, por poashtu edhe me  shume malle e nostalgji nga pamundesia jone 
per te qene aty- prane arkivolit te  tij. Prandaj, takohemi sot ketu per te 
kujtuar se bashku edhe nje here kete  personalitet te madh te kombit tone, 
andaj ne shenje nderimi per te, u ftoj, tha  ai per nje momemet heshtje! 
Me  tej drejtuesi i kesaj ore perkujtimore, beri te ditur se kjo ore 
perkujtimore  mbahet nen organizimin e Shoqates "Dede Gjo Luli" dhe Fondit 
Humanitar "  Malesia" nga New Yorku, ne bashkepunim me veprimtare te tjere, te 
komunitetit  tone. Ne emer te organizatorit, ne emer te gjithe juve dhe ne emrin 
tim, tha  Gojçaj, familjes se Tome Berishes, te afermeve e miqeve te tij, u 
shprehim  ngushellimet me te sinqerta per njeriun e madh te tyre e te mbare 
kombit; e  trupi i te ndierit Tome le te prehet i qete ne token e shtrenjte 
e te dashur, te  vendlindjes! 
Folesi  kryesore  i kesaj ore perkujtimore,  ishte veprimtari i dalluar e 
njohesi i rrethanave referente, zoteri Gjeke  Gjonlekaj i cili foli rreth 
jetes, figures e vepres se Akademik Tome  Berishes. 
"Gjeneral Tom Berisha, theksoi zoti Gjeke Gjonlekaj,  e ka filluar 
veprimtarine e tij ne vitin  1941, dhe me thene te verteten eshte veshtire, qe t'a 
pershkruash veprimtarine  dijetare, akademike, ushtarake dhe shqiptare, e 
kombetare, ne nje kohe kaq te  shkurter." 
Me tej Gjonlekaj tha se ka shume studime angleze,  prej Lord Bajronit, qe 
flet per  "Sulin  dhe suljotetet, dhe nje  krahasim e tille munde te thuhet 
edhe per Gruden e Malesise se Madhe, Gruden e  Shqiperise , sepse, u shpreh 
ai dhe vete Zoti e ka uruar kete vend me nje natyre  te mrekullueshme , aty 
ku ndahet me lumin Cem dhe gjeografia e ketij vendi eshte  e mrekullueshme. 
Sepse; eshte historigjeografia ajo qe na tregon se kjo krahine,  ka dhene 
burra dhe gra te qendrueshem gjate gjithe historise se saj, e vertetuar  kjo 
edhe ne Kryengritjen e Malesise, kur dy grate  Nora e Kolkurtit, dhe Tring 
Smajlaj,  jane shquar. 
"Natyrisht, tha Gjonlekaj, qe jane shtuar edhe bijat e ketij fisi, kur  
thote se aty eshte e gjithe Gruda. Pra, keta njerez qe i kan dhene historise,  
edhe ne perendim. Babai i Tom Berishes, ne vitin 1910 ka shkuar ne 
Argjentine,  dhe, ka jetuar e punuar atje per 10 vjet. Kola,  eshte kthyer dhe ka 
nisur jeten ne Tuz,  mandej ne Podgorice, duke jetuar nje jete shume qytetare 
dhe shume  bashkohore." 
Lufta e  Dyte Boterore, ka bere ndyshime te medha ne te gjithe gjeografine 
e popullit  shqiptare, sepse, Italia i ka bashkuar tokat shqiptare ne lufte, 
dhe familja e  Tom Berishes eshte shperngul ne Tuz dhe ne Shkoder,gjate 
asaj kohe duke kaluar  edhe ne Shqiperin, Nane! 
Duke folur per historine e kesaj familje, ai tha se familja Berisha  njifet 
me Pater Anton Harapi, i cili ka shkruar vepren me te mire, per Gruden.  Ai 
njifet aty me doktor Athanas Gegaj dhe me Ernest Koliqin, i cili i aprovon  
edhe bursen, per te studiuar ne Padova te Italise. Atje ne moshen 20 
vjeçare  Toma, njifet me akadamiket e Kosoves si Mark Krasniqi dhe shume te  
tjere. 
"Ka  pasur nje inteligjence te natyreshme, shprehet Gjonlekaj, mbasi ai i 
ka kuptuar  koherat sesi po ndryshonin dhe si djal i ri e ka pare se 
perparimi nuk eshte tek  nazismi dhe fashizmi, as te Musolini dhe as te Hitleri, por 
me tu kthyer ne  Shqiperi, i eshte bashkuar forcave çlirimtare atyre 
antifashiste, dhe e ka  ndertuar kete veprimtari jashtezakonisht dukshem, sidomos 
ne  Malesi." 
Me tej ai  tregoj se e kishte pasur rastin te bisedoje me te disa here, per 
vepren e tij te  botuar disa vjet me pare, ku ai jep pershkrime te 
shkelqyeshme per Mul  Bajraktarin e Hotit dhe gjithe ata qe kan bere çmos per t'a 
parandaluar luften  vellavrarese ne Malesi. Dhe, ky tha Gjonlekaj, e ka 
perfille duke e respektuar  idene e tyre. Duke bashkepunuar ne nivelin ma te lart 
qe Malesia te mos ia  fillonte, vellavrasjes, sepse, ajo ishte gati. Kishte, 
disa aventurier u shpreh  Gjonlekaj, qe per qellime personale ne te gjithe 
anet e Shqiperise, i futen ne  lufte civile, sipas interesave jo  kombetare 
, por interesa personale, keto Tom Berisha, nuk i ka perfillur  kurr, ata qe 
kan shkuar ne lufte vellavrarese shqiptare. 
Nderkohe  duke folur per veprimtarine e tij ne vend lindje Gjonlekaj, ceku 
se kur Berisha,  kthehet ne Mal te Zi, e sheh se nuk ka perparim, ne Mal te 
Zi, pikerisht atehere  kur edhe vellain e tij e burgosin per gjoja 
propogande politike, duke e denuar  me 10 vjet burg - vellane e tij Fran Berisha. 
Keshtuqe, Toma e shef te arsyeshme  te largohet, dhe shkon ne Zagreb, te 
regjistrohet ne fakultetin teknik, Vazhdon  studimet ne Zagreb shkelqyeshem, dhe 
atje duke e pare se ky eshte personalitet i  shkences dhe i kultures e 
promovojne me grada te larta  ushtarake. 
Ne fund te  fjales se tij  zoti Gjeke Gjonlekaj,  tha se do te ishte mire 
qe kesaj figure t'i behen te gjitha nderimet e duhura.  Dhe, sipas tij duhet 
te bejme thirrje : "Qe t'i jepet titulli" Nderi i Kombit".  Ai tha se jam i 
mendimit qe nje institucion shtetror, shkolle, rruge a sheshe  duhet te kete 
emrin e Tom Berishes. Edhe ndonje Akademi ushtarake e Kosoves ose  e 
Shqiperise, do te ishte mire te kishe pasur emrin e Gjeneral Tom Berishes u  
shpreh ai, dhe shtoi se: "Eshte, ne nderin e shqiptareve me ngrite edhe nje  
monument, ose nje bust te ketij Burreshteti, qe ka punuar me sinqeritetin e  
shpirtit per te miren e kombit tone" u shpreh Gjeke Gjonlekaj. 
Me  pase u shfaq  nje materjal e nje  filimi televizive dokumentar i shk
eputur nga disa nga aktivitetet e Tome  Berishes 
Ku ne fillim te tij  thuhej se :"Ne kremten e pervjetorit te Shoqerise 
Muzikore Shqiptare "Shkendija"  te Zagrebit, duartrokitjet nuk kishin te ndalur 
sepse, per her te pare, thuhej  publikisht nje e vertet e madhe, nga nje 
Oficer i Lart Ushtarak, i Ushtrise  Jugosllave, fjala ishte per ushtarakun 
mbase me te njohur shqiptarene, ne ish  Jugosllavi, kolonel Tom Berisha, per te 
cilin pak kush e din qe me fillimin e  lufterave per shpartallimin e saj - 
ne fillim te viteve te 90-ta, kishte formuar  Ushtrine Çlirimtare ne Kroaci 
dhe ishte zgjedhur komnadant i Shtabit te  Pergjithshem te saj. Pas formimit 
te Ushtrise Çlirimtare te Kosoves, kishte  hatrtuar planin strategjik te 
struktures dhe luftes se saj.Per gjithe kete, jo  vetem per UÇK-en, por edhe 
per çeshtjen shqiptare ne ish Jugosllavi Tom Berisha  mori graden e Gjeneralit 
te UÇK-es, titull qe ia kishte mohuar ish Armata  Jugosllave 
Oren  perkujtimore e kan pershendetur me fjale rasti edhe Konzulli i 
Pergjithshem i  Republikes se Shqiperise ne New York, z. Dritan Mishto, si dhe 
diplomati  Fatmir Zajmi, nga Konzullata e  Republikes se Kosoves ne New York 
Drejtuesi i kesaj ore perkujtimore z Gjok Gojçaj, tha se gjate me shume  se 
20 viteve te shkuara, ne Ballkan dhe ne hapsiren etnike shqiptare, kane  
ndodhur ndryshime epokale qe lidhen edhe me figuren e Tome Berishes. Nderkaq,  
tha ai ne vendlindjen e tij dhe ne pergjithesi tek shqiptaret ne Mal te Zi, 
gati  gjithçka zhvillohej me shume vonese, ndonese edhe ato erna 
prodemokratike qe  frynin nga Kroacia e Sllovenia, ketu perplaseshin per thirrjeve 
shoviniste per  gjakderdhje dhe per urrejtje te çdo gjeje shqiptare. Ne keto 
rrethana, entiteti  shqiptar ishte shtyre thjeshte ne mbijetese biologjike. 
Po ju  kujtoj rastin, permendi ne fjalen e tij Gojçaj,  kur me 1990 po 
kremtonim 20-Vjetorin e  Beselidhjes se Malesise, kunder gjakmarrjes, Tuzi ishte 
i rrethuar me qindra  forca policore te armatosura e te mekanizuara,  
rende. Tome Berisha kishte ardhe nga  Kroacia dhe per shume njerez ishte hera e 
pare qe e shihnin, megjithese kishin  degjuar per te. Gjate, nje fjalimi te 
tij ne Tuz, ai protestoi ashper ne  sjelljet e pushtetit ndaj mysafireve te 
larte qe pritej te vinin nga Kosova.  
Poashtu, tha nder te tjera Gojçaj,  gjate nje parakalimi pershendetes, 
shume impresiv, prane turmes se qindra  malesoreve mysafireve, tek vendi i 
quajtur Kroni i Traboinit, Ai po tregonte nje  libreze anetaresie te Lidhjes 
Demokratike te Shqiptareve te Kroacise, me  shqiponje dykrenare, qe ne ate kohe, 
ne Mal te Zi, ky veprim konsiderohej shume  i rrezikshem, por per 
shqiptaret ishte shume i nevojshem per te mbjelle  optimizem e per te inspiruar e 
animuar ndergjegjesimin qytetar e kombetar, ne  kohen kur trevat e tjera 
shqiptare ne rajon, kombetarisht shenonin nivel me te  larte. 
Ky  moment psikologjik, theksoi Gojçaj, qe krijoi prezenca e tij, fjala dhe 
gjesti i  ketij njeriut te madh dhe fryma demokratike, qe sillte nga vendi 
ku jetonte,  shume shpejte do te rezultoje ne krijimin e subjektit te pare 
politik shqiptar,  e me kete edhe ne subjektivizimin e faktorit nacional 
shqiptar ne Mal te Zi, ne  teresi. 
Oren  perkujtimore per te ndjerin Professor Dr. Tome Berisha., e 
pershendeten me pase  me fjale rasti, edhe Prof. Dr. Kajtaz Fazlia, prane 
Shoqatave"Balli Kombetar"  dhe "Drenica", Prof. Sali Bollati, Sekretar i Pergjithshem i 
Organizates "  Çameria" ne SHBA, z. Marjan Cubi, veprimtar i komunitetit. z. 
Esad Gjonbalaj,  kryetar i Fondacionit " Plave Guci" dhe ish drejtori 
egzekutiv i Fondit "  Vendlindja Therret", z. Shefki Mexhani. Nderkohe, qe per 
kohen kur Professor Dr.  Tome Berisha jepte mesim ne Prishtine, fjalen e mori 
duke sjell kujtimet  interesante e asaj kohe,  ish  studenti i tij z. Hysen 
Ulaj 
Drejtuesi i kesaj ore perkujtimore, nenvizoje se  Akademikun e gjeneralin 
Tome Berisha,  diaspora e kujton me respekt te madh. Ketu, Ai ka qene i 
angazhuar, tha Gojçaj,  edhe ne aktivitete kolosale sikurse organizimi dhe 
konsolidimi i resurseve  ushtarako-financiare ne mbeshtetje te rezistencee 
antiserbe ne Kosove. Rreth  ketyre referencave, fjalen e mori z. Gani Shehu, 
kryetar  i Shoqates " Bataljoni Atlantiku", nga  SHBA. 
Gjithashtu,  Komunitetin Shqiptare i New York-ut, me  rrethe, Fondin 
Humanitare Malesia dhe Shoqaten Dede Gjon Luli nga New Yorku, qe  organizojne kete 
ore perkujtimore per te ndjerin Professor Dr. Tome Berisha, ne  emer te 
Familjes se Tij, e pershendeti dhe falenderoje z. Leo Berisha, i biri i  te 
ndierit Tome Berisha 
...Dhe me  ne fund, drejtuesi i kesaj ore perkujtimore kushtuar per te 
ndjerin Professor  Dr. Tome Berisha, zoti Gojçaj, tha :" Me lejoni pjesmarres qe 
ne mbyllje te them  edhe kete: Malesia e Madhe ne te kaluaren ka dhene 
shume figura e personalitete  te medha, ma shume te pushkes, sesa te penes! 
Mbase kohet kane qene te tilla,  shkollimit dhe titujve shkencore te malesoreve 
u kishte zene vendin nevoja e  luftes per te mbrojte tokat dhe mbijetuar te 
gjalle. 
Ne  varrezat e asaj krahine prehen shume margaritare te kombit, por me Tome 
 Berishen, tha Gojçaj, dheu i tyre u be akoma edhe me i shtrenjte...tashme 
me  graden e gjeneralit dhe majat me te larta te Alpeve shkencore, per çka, 
secili  malesor ka arsye te ndihet shume me i perparuar dhe me krenar. Lavdi 
vepres dhe  figures se Tome Berishes, e ju te nderuar bashkekombas 
faleminderit shume per  pjesemarrjen tuaj, poashtu faleminderit edhe ju foleseve te 
rastit...dhe u  takofshim ne manifestime gezimesh, megjithese edhe ky i 
sotmi eshte pjese e  jetes sone dhe e borxhit qe u kemi jo vetem personaliteteve 
tona te medha, por  vetes sone , vendlindjes dhe mbare kombit." ka 
perfunduar zoti Gjoke  Gojçaj. 
 
New  York : U mbajtë orë përkujtimore për të ndjerin Akademik dr. Tomë  
Berisha



BEQIR SINA, New  York



Gjonlekaj, thirrje : " T'i jepet  titulli" Nderi i Kombit", një 
institucioni shtetror, shkollë, rrugë a shesh  duhet të ketë emrin e Tom Berishës. 
Edhe, ndonjë Akademi Ushtarake e Kosovës ose  e Shqipërisë, do të ishte mirë të 
kishe pasur emrin e Gjeneral Tom  Berishës"



YONKERS - NEW YORK : Komuniteti  Shqiptarë i New York-ut, me rrethe  nën 
kujdesin e Fondit Humanitarë  Malësia dhe Shoqatën Dedë Gjon Luli nga New 
Yorku, organizojnë:"Një  orë  përkujtimore për të ndjerin Professor Dr. Tome 
Berisha.  Kjo ceremoni  nderimi për Gjeneral Tome Berishën u mbajtë ditën e 
shtunë në mesdrekë, në   Royal Regency Hotel. Ky aktivitet qe iu  kushtua 
veprimtarisë atdhetare,  akademike dhe ushtarake e personalitetit të lartë si 
ishte Tome Berisha, e  cila  meriton nderimin e të gjithë shqiptarëve.

Ora përkujtimore u mbajt aty, ku pikërisht, 13 vjet më parë, u nisë në 
luftën  çlirimin e Kosovës, grupi i vullnetarve nga Amerika, Batalioni 
Atlantiku, me  bijë e bija të shqiptarëve të Amerikës, cilët iu bashkuan radhëve të 
Ushtrisë  Çlirimtare të Kosovës, dhe që luftuan për ndalimin e spastrimit 
etnik dhe  çlirimin e Kosovës më 1999-të, së bashku me forcat e SHBA-ve dhe 
NATO-s, kundër  forcave serbe në Kosovë.  




Drejtuesi i kësaj veprimtarie zoti Gjokë Gojaçaj, në fillim të fjalës së 
tij  kujtojë se : "Gjashtë javë më parë, pikërisht më 29 Shkurt, të këtij 
viti, në  kryeqytetin e Kroacisë- Zagreb, u nda nga jeta në moshën 89 vjeçare 
biri i  shtrenjtë i Malësisë së Madhe, Gjenerali i Ushtrisë Çlirimtare të 
Kosovës e  doktori i shkencave, Akademik Tomë Berisha. Trupi i të ndierit Tomë u 
soll në  vendlindjen e tij të dashur në Grudë të Malësisë, ku dhe u varros 
me nderimet më  të larta qytetare nga..: mijra bashkëkombas nga Malësia dhe 
viset tjera  shqiptare, midis të cilëve edhe ish kolegë të punës e 
bashkëpuntorë të çështjes  së pavarësisë së Kosovës e asaj kombëtare në tërësi; 
diplomatë të Republikës së  Shqipërisë dhe Republikës së Kosovës; figura e 
personalitete të dalluara nga  vendi dhe diaspora."

Mesazhe ngushellimesh, familjes Berisha  i patën dërguar Presidenti i 
Shqipërisë Bamir Topi, Kryeministri i Kosovës  Hashim Thaqi, Kryeministri i 
Shqipërisë Sali Berisha e shumë personalitete të  tjerë.

Ne, bashkëkombasit i tij këtu  në Shtete të Bashkuara, tha më tëj drejtuesi 
i kësaj veprimtarie, z.  Gojçaj,  përcjelljen madhështore të cilën 
vendlindja ia bëri birit të vet  për në shtepinë e përjetshme, e kemi ndjekë me 
shumë vëmendje, por poashtu edhe  me shumë mallë e nostalgji nga pamundësia jonë 
për të qenë aty- pranë arkivolit  të tij. Prandaj, takohemi sot këtu për të 
kujtuar së bashku edhe një herë këtë  personalitet të madh të kombit tonë, 
andaj në shenjë nderimi për të, u ftoj, tha  ai për një momemet  heshtje!

Më tej  drejtuesi i kësaj ore përkujtimore, bëri të ditur se kjo orë 
përkujtimore mbahet  nën organizimin e Shoqatës "Dede Gjo Luli" dhe Fondit 
Humanitar " Malësia" nga  New Yorku, në bashkëpunim me veprimtarë të tjerë, të 
komunitetit tonë. Në emër  të organizatorit, në emër të gjithë juve dhe në emrin 
tim, tha Gojçaj, familjes  së Tomë Berishës, të afërmeve e miqeve të tij, u 
shprehim ngushellimet më të  sinqerta për njeriun e madh të tyre e të mbarë 
kombit; e trupi i te ndierit Tomë  le të prehet i qetë në tokën e shtrenjtë 
e të dashur, të  vendlindjes!



Folësi kryesorë  i kësaj ore  përkujtimore, ishte veprimtari i dalluar e 
njohësi i rrethanave referente,  zoteri Gjekë Gjonlekaj i cili foli rreth 
jetës, figurës e veprës së Akademik  Tomë Berishës.

"Gjeneral  Tom Berisha, theksoi zoti Gjekë Gjonlekaj,  e ka filluar 
veprimtarinë e tij  në vitin 1941, dhe me thënë të vërtetën është vështirë, që t'a 
përshkruash  veprimtarinë dijetare, akademike, ushtarake dhe shqiptare, e 
kombëtare, në një  kohë kaq të shkurtër."

Më tej  Gjonlekaj tha se ka shumë studime angleze,  prej Lord Bajronit, që 
flet për  "Sulin  dhe suljotëtët, dhe një krahasim e tillë mundë të thuhet 
edhe për  Grudën e Malësisë së Madhe, Grudën e Shqipërisë , sepse, u shpreh 
ai dhe vetë  Zoti e ka uruar këtë vend me një natyrë të mrekullueshme , aty 
ku ndahet me  lumin Cem dhe gjeografia e këtij vendi është e mrekullueshme. 
Sepse; është  historigjeografia ajo që na tregon se kjo krahinë, ka dhënë 
burra dhe gra të  qëndrueshem gjatë gjithë historisë së saj, e vertetuar kjo 
edhe në Kryengritjen  e Malësisë, kur dy gratë  Nora e Kolkurtit, dhe Tring 
Smajlaj, janë  shquar.
"Natyrisht, tha Gjonlekaj, që  janë shtuar edhe bijat e këtij fisi, kur 
thotë se aty është e gjithë Gruda. Pra,  këta njerëz që i kan dhënë historisë, 
edhe në perendim. Babai i Tom Berishës, në  vitin 1910 ka shkuar në 
Argjentinë, dhe, ka jetuar e punuar atje për 10 vjet.  Kola,  është kthyer dhe ka 
nisur jetën në Tuz, mandej në Podgoricë, duke  jetuar një jetë shumë qytetare 
dhe shumë  bashkohore."

Lufta e Dytë  Botërore, ka bërë ndyshime të mëdha në të gjithë gjeografinë 
e popullit  shqiptarë, sepse, Italia i ka bashkuar tokat shqiptare në luftë, 
dhe familja e  Tom Berishës është shpërngul në Tuz dhe në Shkodër,gjatë 
asaj kohe duke kaluar  edhe në Shqipërin, Nanë!

Duke folur  për historinë e kësaj familje, ai tha se familja Berisha njifet 
me Patër Anton  Harapi, i cili ka shkruar veprën më të mirë, për Grudën. Ai 
njifet aty me doktor  Athanas Gegaj dhe me Ernest Koliqin, i cili i aprovon 
edhe bursën, për të  studiuar në Padova të Italisë. Atje në moshën 20 
vjeçare Toma, njifet me  akadamikët e Kosovës si Mark Krasniqi dhe shumë të  
tjerë.

"Ka pasur një inteligjencë të  natyrëshme, shprehet Gjonlekaj, mbasi ai i 
ka kuptuar kohërat sesi po ndryshonin  dhe si djal i ri e ka parë se 
përparimi nuk është tek nazismi dhe fashizmi, as  te Musolini dhe as te Hitleri, por 
me tu kthyer në Shqipëri, i është bashkuar  forcave çlirimtare atyre 
antifashiste, dhe e ka ndërtuar këtë veprimtari  jashtëzakonisht dukshëm, sidomos 
në  Malësi."

Më tej ai tregoj se e  kishte pasur rastin të bisedojë më të disa herë, për 
veprën e tij të botuar disa  vjet më parë, ku ai jep përshkrime të 
shkëlqyeshme për Mul Bajraktarin e Hotit  dhe gjithë ata që kan bërë çmos për t'a 
parandaluar luftën vëllavrarëse në  Malësi. Dhe, ky tha Gjonlekaj, e ka 
përfillë duke e respektuar idenë e tyre.  Duke bashkëpunuar në nivelin ma të lart 
që Malësia të mos ia fillonte,  vëllavrasjes, sepse, ajo ishte gati. Kishte, 
disa aventurier u shpreh Gjonlekaj,  që për qëllime personale në të gjithë 
anët e Shqipërisë, i futën në luftë  civile, sipas interesave jo  kombëtare 
, por interesa personale, këto Tom  Berisha, nuk i ka përfillur kurr, ata që 
kan shkuar në luftë vëllavrarëse  shqiptare.

Ndërkohë duke folur  për veprimtarinë e tij në vend lindje Gjonlekaj, ceku 
se kur Berisha, kthehet në  Mal të Zi, e sheh se nuk ka përparim, në Mal të 
Zi, pikërisht atëhere kur edhe  vëllain e tij e burgosin për gjoja 
propogandë politike, duke e dënuar me 10 vjet  burg - vëllanë e tij Fran Berisha. 
Kështuqë, Toma e shef të arsyeshme të  largohet, dhe shkon në Zagreb, të 
regjistrohet në fakultetin teknik, Vazhdon  studimet në Zagreb shkëlqyeshëm, dhe 
atje duke e parë se ky është personalitet i  shkëncës dhe i kulturës e 
promovojnë me grada të larta  ushtarake.

Në fund të fjalës  së tij  zoti Gjekë Gjonlekaj, tha se do të ishte mirë që 
kësaj figure t'i  bëhen të gjitha nderimet e duhura. Dhe, sipas tij duhet 
të bëjmë thirrje : "Që  t'i jepet titulli" Nderi i Kombit". Ai tha se jam i 
mendimit që një institucion  shtetror, shkollë, rrugë a sheshë duhet të ketë 
emrin e Tom Berishës. Edhe  ndonjë Akademi ushtarake e Kosovës ose e 
Shqipërisë, do të ishte mirë të kishe  pasur emrin e Gjeneral Tom Berishës u shpreh 
ai, dhe shtoi se: "Është, në nderin  e shqiptarëve me ngritë edhe një 
monument, ose një bust të këtij Burrështeti, që  ka punuar me sinqeritetin e 
shpirtit për të mirën e kombit tonë" u shpreh Gjekë  Gjonlekaj.

Më pasë u shfaq  nje materjal e një filimi  televizivë dokumentar i 
shkëputur nga disa nga aktivitetet e Tomë  Berishës

Ku në fillim të tij thuhej se :"Në kremten e  pervjetorit të Shoqërisë 
Muzikore Shqiptare "Shkëndija" të Zagrebit,  duartrokitjet nuk kishin të ndalur 
sepse, për her të parë, thuhej publikisht një  e vërtet e madhe, nga një 
Oficer i Lart Ushtarak, i Ushtrisë Jugosllave, fjala  ishte për ushtarakun 
mbase më të njohur shqiptarënë, në ish Jugosllavi, kolonel  Tom Berisha, për të 
cilin pak kush e din që me fillimin e luftërave për  shpartallimin e saj - 
në fillim të viteve të 90-ta, kishte formuar Ushtrinë  Çlirimtare në Kroaci 
dhe ishte zgjedhur komnadant i Shtabit të Përgjithshëm të  saj. Pas formimit 
të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, kishte hatrtuar planin  strategjik të 
strukturës dhe luftës së saj.Për gjithë këtë, jo vetëm për UÇK-ën,  por edhe 
për çështjen shqiptare në ish Jugosllavi Tom Berisha mori gradën e  Gjeneralit 
të UÇK-ës, titull që ia kishte mohuar ish Armata  Jugosllave



Orën përkujtimore  e kan përshëndetur me fjalë rasti edhe Konzulli i 
Përgjithshëm i Republikës së  Shqipërisë në New York, z. Dritan Mishto, si dhe 
diplomati  Fatmir Zajmi,  nga Konzullata e Republikës së Kosovës në New  York



Drejtuesi i kësaj  ore përkujtimore z Gjok Gojçaj, tha se gjatë më shumë se 
20 viteve të shkuara,  në Ballkan dhe në hapsirën etnike shqiptare, kanë 
ndodhur ndryshime epokale që  lidhen edhe me figurën e Tomë Berishës. Ndërkaq, 
tha ai në vendlindjen e tij dhe  në përgjithësi tek shqiptarët në Mal te 
Zi, gati gjithçka zhvillohej me shumë  vonesë, ndonëse edhe ato erna 
prodemokratike që frynin nga Kroacia e Sllovenia,  këtu përplaseshin për thirrjeve 
shoviniste për gjakderdhje dhe për urrejtje të  çdo gjëje shqiptare. Në këto 
rrethana, entiteti shqiptar ishte shtyrë thjeshtë  në mbijetesë biologjike.

Po ju  kujtoj rastin, permendi në fjalën e tij Gojçaj,  kur më 1990 po 
kremtonim  20-Vjetorin e Beselidhjes së Malësisë, kundër gjakmarrjes, Tuzi ishte 
i rrethuar  me qindra forca policore të armatosura e të mekanizuara,  
rëndë. Tomë  Berisha kishte ardhe nga Kroacia dhe për shumë njerëz ishte hear e 
parë që e  shihnin, megjithese kishin dëgjuar për të. Gjatë, një fjalimi të 
tij në Tuz, ai  protestoi ashpër në sjelljet e pushtetit ndaj mysafirëve të 
lartë që pritej të  vinin nga Kosova. 

Poashtu, tha ndër  të tjera Gojçaj,  gjatë një parakalimi përshëndetës, 
shumë impresiv, pranë  turmës se qindra malësoreve mysafirëve, tek vendi i 
quajtur Kroni i Traboinit,  Ai po tregonte një librezë anëtarësie të Lidhjes 
Demokratike të Shqiptarëve të  Kroacisë, me shqiponjë dykrenare, që në atë 
kohë, në Mal të Zi, ky veprim  konsiderohej shumë i rrezikshëm, por për 
shqiptarët ishte shumë i nevojshëm për  të mbjellë optimizëm e për të inspiruar e 
animuar ndërgjegjësimin qytetar e  kombëtar, në kohën kur trevat e tjera 
shqiptare në rajon, kombëtarisht shënonin  nivel më të lartë.

Ky moment psikologjik,  theksoi Gojçaj, që krijoi prezenca e tij, fjala dhe 
gjesti i këtij njeriut të  madh dhe fryma demokratike, që sillte nga vendi 
ku jetonte, shumë shpejtë do të  rezultojë në krijimin e subjektit të parë 
politik shqiptar, e më këtë edhe në  subjektivizimin e faktorit nacional 
shqiptar në Mal te Zi, në  tërësi.



Orën përkujtimore për të  ndjerin Professor Dr. Tome Berisha., e 
përshëndetën më pasë me fjalë rasti, edhe  Prof. Dr. Kajtaz Fazlia, pranë 
Shoqatave"Balli Kombëtar" dhe "Drenica", Prof.  Sali Bollati, Sekretar i Përgjithshëm i 
Organizatës " Çamëria" në SHBA, z.  Marjan Cubi, veprimtar i komunitetit. z. 
Esad Gjonbalaj, kryetar i Fondacionit "  Plavë Guci" dhe ish drejtori 
egzekutiv i Fondit " Vendlindja Thërret", z. Shefki  Mexhani. Ndërkohë, që për 
kohën kur Professor Dr. Tomë Berisha jepte mësim në  Prishtinë, fjalën e mori 
duke sjell kujtimet interesante e asaj kohe,  ish  studenti i tij z. Hysen  
Ulaj

Drejtuesi i kësaj  ore përkujtimore, nënvizojë se  Akademikun e gjeneralin 
Tomë Berisha,  diaspora e kujton me respekt të madh. Këtu, Ai ka qenë i 
angazhuar, tha Gojçaj,  edhe ne aktivitete kolosale sikurse organizimi dhe 
konsolidimi i resurseve  ushtarako-financiare në mbështetje të rezistenceë 
antiserbe në Kosovë. Rreth  këtyre referencave, fjalën e mori z. Gani Shehu, 
kryetar  i Shoqatës "  Bataljoni Atlantiku", nga SHBA.

Gjithashtu,  Komunitetin Shqiptarë i New York-ut, me rrethe, Fondin  
Humanitarë Malësia dhe Shoqatën Dedë Gjon Luli nga New Yorku, që organizojnë  këtë 
orë përkujtimore për të ndjerin Professor Dr. Tome Berisha, në emër të  
Familjes së Tij, e përshëndeti dhe falenderojë z. Leo Berisha, i biri i të  
ndierit Tomë Berisha

...Dhe me ne fund,  drejtuesi i kësaj ore përkujtimore kushtuar për të 
ndjerin Professor Dr. Tomë  Berisha, zoti Gojçaj, tha :" Më lejoni pjesmarrës që 
në mbyllje të them edhe  këtë: Malësia e Madhe në të kaluarën ka dhënë 
shumë figura e personalitete të  mëdha, ma shumë të pushkës, sesa të penës! 
Mbase kohët kanë qenë të tilla,  shkollimit dhe titujve shkencore të malësorëve 
u kishte zënë vendin nevoja e  luftës për të mbrojtë tokat dhe mbijetuar të  
gjallë.

Në varrezat e asaj  krahine prehen shumë margaritare të kombit, por me Tomë 
Berishën, tha Gojçaj,  dheu i tyre u bë akoma edhe më i shtrenjtë...tashmë 
me gradën e gjeneralit dhe  majat më të larta të Alpeve shkencore, për çka, 
secili malësor ka arsye të  ndihet shumë më i përparuar dhe me krenar. Lavdi 
veprës dhe figurës së Tomë  Berishës, e ju të nderuar bashkëkombas 
faleminderit shumë për pjesëmarrjen tuaj,  poashtu faleminderit edhe ju folëseve të 
rastit...dhe u takofshim në manifestime  gezimesh, megjithese edhe ky i 
sotmi është pjesë e jetës sonë dhe e borxhit që u  kemi jo vetëm personaliteteve 
tona të mëdha, por vetes sonë , vendlindjes dhe  mbarë kombit." ka 
përfunduar zoti Gjokë  Gojçaj.