Re: mounik.org: пляцоўка-"пар асон" для беларускіх пра ектаў у IT

Пра квіз я нешта не зразумеў. Шмат пунктаў можна знайсці, якія можна 
па-няправільнаму разумець. Ну, дапусцім, "экспарціраваць" я б можа 
зразумеў як па тэлевізары -- нафту там, ці белазы, але ж у ангельскім 
"Файле" той жа самы "Export".

Я і не кажу, што тэрміналогія фармуецца як ветрам надзьме, я кажу, што 
шляхі ўваходжання тых ці іншых словаў ва ўжытак тут больш натуральныя: 
кампутарна-інтэрфэйсаўская тэрміналогія гістарычна больш дынамічная ды 
свабодная, ёй няма яшчэ стагоддзяў, у адрозненні ад навуковай. Біёлагі 
называюць усё на латыні -- гэта строга і правільна, гэта тэрміналогія, 
аднак жа людзі, што спажываюць гэтыя расліны могуць называць іх абы як, 
абы адзін аднаго разумець. А тут жа, у інтэрфейсах не навуковая галіна, 
а карыстальніцкая, дызайнерская -- навошта тут залішняя строгасць? Да 
таго ж прафесійныя тэрміны з'яўляюцца і жывымі, і строгімі: якія 
прыгожыя назвы ёсць ў сталяроў, у друкароў, музыкаў... Вось зараз 
напаткаў такое слова ў вікі-тэрміналогіі -- "Transclusion" -- нешта ў 
слоўніку яго няма. "Ted Nelson coined the term in his 1982 book, 
Literary Machines" -- захацеў -- прыдумаў слова, а мы яго ніяк не 
ведаем. Plan9 -- здаецца, даволі вумная сістэма, а ці ёсць там навуковая 
строгасць у назвах? Але ж гэта вялікая адказнасць выдумляць новыя словы. 
Такія словы павінны праз шмат крытычных сітаў праходзіць і выпрабоўвацца 
жывымі людзямі ды часам. Савецкая тэрміналогія, частка адпаведнай 
сістэмы, спадчыннікамі якой мы з'яўляемся, мае нялюдскія рысы, яна с 
самых пачаткаў адкідала чалавецкасць (Замяцін у "Мы" яшчэ *тады* 
намаляваў яскравую карціну). Масква сказала -- значыт нада так, а хто ні 
слушаецца, тот ўрах народа.

Усё роўна спрачацца тут можна ўсё жыццё. Мая думка такая: кампутар у 
дадзеным выпадку -- гэта не навука, і тут не можа быць навуковай 
строгасці, тут павінна быць пэўная ступень свабоды, але, канешне, без 
злоўжыванняў. Інструмент на тое інструмент, каб ім было карыстацца 
зручна ды прыемна. Я, у канцэ канцоў, маю права на асабістае меркаванне. 
Дарэчы, пра матэматыку: некалі на нейкі нядоўгі час увагнутую крывую 
графіка, каб пазбегнуць блытаніны, афіцыйна перайменавалі ў "впуклую". А 
"наладкі" падобныя да "аладкаў". Тут замешваецца суб'ектыўны погляд, і 
калі няма згоды, значыцца альбо варыянты дрэнныя, альбо мова дрэнная, 
альбо мазгоў у дэфіцыце, альбо проста рабіць няма чаго. Кожны ўсё роўна 
будзе лічыць сваё меркаванне самым праўдзівым, чалавек -- такая ён 
істота. Таму яшчэ ў нашым становішчы я выступаю за назапашванне ў адным 
месцы як мага большай колькасці розных варыянтаў перакладу кожнага 
тэрміну -- дакладных, прыгожых, смешных, запазычанных, калькаваных -- і 
за не спяшанне нешта паспешна зацвяджаць.

_______________________________________________
I18n mailing list
[email protected]
http://mova.org/cgi-bin/mailman/listinfo/i18n